Dandini Dandini Dastana “Dronlar” Girmiş Bostana

Dron Terminali” yazımın bazı arkadaşlarımın ilgisini çektiğini ve onları “Bu dronlar başka nerelerde kullanılıyordur?” sorusunu sormaya ittiğini gördüm. Askeri kullanımının olduğunu hepimiz biliyoruz. Casusluk, hedef vurma, vs. gibi amaçlar için kullanıldığı söyleniyor. Tasarım tarihi derslerinde hep altı çizilir: Yeni teknoloji çoğunlukla önce askeriye için geliştirilir ve orada kullanılır, sonra ucuzlar ve sivil hayata uyarlanır. Dron konusunda da durum pek farklı değil gibi gözüküyor.

Güvenlik faaliyetlerinde, tarımda, arama kurtarma çalışmalarında ve yaban hayatı araştırmalarında kullanılan dronlar da görüyoruz. Bunlarla film stüdyoları ucuza, yüksek çözünürlükte çekim yapabiliyor, Amazon gibi firmalar ürün teslimi yapmayı deniyor. Tehlikeli bölgelerde haber peşinde koşan gazetecilerin özellikle doğal afetlerde güvenli görüntü almasına yardımcı olan dronlardan da söz ediliyor. Birkaç hafta önce tarım ve sulak alanların korunması üzerine çalışan bir arkadaşımla uzmanlık alanındaki dron kullanımını tartışıyorduk. Tarım alanlarını ilaçlamada veya tarlaya verilen suyun her noktaya ulaşıp ulaşmadığının kontrolü için dronların kullanılması aklımıza gelen ilk örneklerdendi. Sulak alanlardaki yıllık değişimin takibi (alanın kuruma hızı, sazlık kısımlardaki değişim, sulak alana atık su karışması) de dron ile yapılabilirdi.

Biraz araştırınca üzerine kamera takılarak kayıt yapan, fotoğraf çeken, GPS’e sahip bir dron ile tarladaki ürünün durumunun izlenebildiğini de gördük. Yerden elle ve radyo dalgalarıyla kumanda edilen model uçaklara da kamera takılabiliyor, ancak dronun otopilot özelliğiyle havalanmasından inişine kadar geçen sürede araziyi görüntülemesi mümkün oluyormuş. Gerçi uydu görüntüsü satın almak da arazinizi izleme yöntemlerinden biri. Ancak burada da hem yüksek fiyat hem de bulutların üstünden çekim yapılması nedeniyle düşük çözünürlük sorunları karşımıza çıkabiliyor. Belli bir sulak alanın araştırılması ve korunması için çalışan bir STK için uydu görüntüsü satın almak veya bir uçak kiralayıp alanın üzerinden uçarak çekim yapmak, proje bütçesiyle ilgili alınması gereken çok büyük bir karardır. Dron satın almanın da ucuz olduğunu söyleyemeyiz. Ama gelişmeler, en azından üretim maliyetinin düşmekte olduğunu gösteriyor.

Cep telefonu teknolojisinin dronlara etkisi

Peki cep telefonlarının gelişiminin de dron teknolojisinin ucuzlamasına yol açtığını biliyor muydunuz? Ben bilmiyordum. Cep telefonları için üretilen daha ucuz, daha küçük ve kaliteli sensörler, GPS modülleri, güçlü işlemciler, geniş menzilli dijital radyolar da dron teknolojisine de katkı sağlıyor(muş). Ayrıca pahalı havacılık yazılımları yerine kullanılan açık kodlu “Kendi başına yap (Do It Yourself-DIY)” kitleri de çiftçilere ucuz maliyette teknoloji sunuyor(muş).

Tarımda kullanım

korkuluk_bidoz01Bu yazımızın temel konusu tarım ve hayvancılık alanlarında dron kullanımına geri dönersek…

Örneğin suyun tarlanın bir ucundan verilip diğer uca ulaştığı anın gözlenmesiyle kesilmesi, dolayısıyla daha az su kullanarak etkin sulama yapılması veya tarlanın/bahçenin durumunun tepeden görüntülenmesiyle göz hizasında belli olmayan tarım zararlısı, mantar gibi sorunların çabuk tespit edilmesi ile daha az böcek ilacı kullanılması çiftçinin yararına olabilecek uygulamalar. Toprak kalitesi hakkında da dronun çektiği kuşbakışı görüntülerden faydalanılabiliyor. Farklı dalga boylarının kullanıldığı görüntüleme teknikleriyle sağlıklı ve hastalıklı ürünlerin ayrımı da gözlenebiliyor. Dağlık arazilerde tarım ve hayvancılık yapanların arazilerinde olup biteni gözlemek için kullandığı oluyor. Örneğin zarar görmüş bir çit tespit etmek, kaybolmuş veya yaralanmış bir hayvanın yerini bulmak gibi. Komşunuzun arazi sınırını ihlal edip etmediğini, ürün çalmak için tarlanıza birilerinin girip girmediğini veya gireni tespit etmeyi de kolaylaştırabiliyor.

Satın almaya kalksak…

Düşük maliyetli bir dron sayesinde sık ve düzenli gözlem yapabilen çiftçi, ürün yetiştirirken tüm aşamaları izleyerek toprağı için daha uygun yönetim modelleri oluşturabilir. Burada düşük maliyete bir mim koyalım! Ucuz ve etkili teknolojinin çiftçi açısından ne kadar önemli olduğunu düşünürsek, maliyeti hesaplarken yalnız dronun değil, kullanılan yazılımın, drona monte edilen kameranın veya ilaçlama aparatının fiyatını da eklemek gerekiyor. Dron sahibi olanların kullanmak için izin almaları da gerekiyor. Yani işin bir de yasal boyutu var.

Başlangıç, orta düzey ve profesyonel kullanıcılar için dron alternatifleri olduğunu gördüm. Pilinin şarj süresi ve pil ömrü -dolayısıyla havada kalış süresi- , dronun ağırlığı -rüzgârlı havada uçabilme yetisi-, varsa üzerindeki kameranın çözünürlüğü, hangi alanda kullanılacağına göre değişiklik gösteriyor. Örneğin geniş tarım alanları için pil ömrünün yetersiz kalması bir eleştiri konusu. Teknoloji yakın zamanda bu sorunu da çözer herhalde.

(Bu yazıyı hazırlarken en çok yararlandığım makaleye buradan ulaşabilirsiniz.)

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s