Sezar, CEO Olursa…

Etrafınızın farklı ilgi alanlarına sahip arkadaşlarla çevrili olmasının bir faydası sizi farklı konularla tanıştırmaları. Dünyanızı ve fikirlerinizi başka dünya ve fikirlere açmaları. Biri liderlik ve iş yönetimi, diğeri Roma mimarisi alanlarında çalışan ve aynı zamanda da tez hazırlayan iki arkadaşım sayesinde bir kitap dikkatimi çekti. Liderlik ve iş yönetimi üzerine çalışan arkadaşıma yılbaşı hediyesi olarak aldığım kitabı -her hediye ettiğim kitap gibi- dayanamayarak önce ben okudum. Eğer arkadaşım şu anda bu satırları okuyorsa ve daha ona aldığım bu kitabı okumamışsa, lütfen bu yazının devamını okumasın, ona ipucu vermeyeyim:)

roma_as_kapakKitabın adı Roma AŞ: İlk Çokuluslu Şirketin Yükselişi ve Çöküşü (Roma, Inc.: The Rise and Fall of the First Multinational Corporation). Yazarı Stanley Bing. Ülkemizde Koç Üniversitesi Yayınları tarafından 2016 yılında yayımlanmış. Çevirisi düzgün, anlatım dili biraz komik, biraz ciddi. Roma İmparatorluğu’nun tarihini az bilenler için yeterli, çok bilenler için belki(!) yetersiz, hiç bilmeyenler içinse tarih ve şirket yönetimi kurallarını birleştirerek okuması zorlayıcı olabilir. Ama temel önerisi ilginç: Roma imparatorluk tarihinin nasıl bir çok uluslu şirket tarihi ve yapısı gibi okunabileceğini gösteriyor. Bu imparatorluğun tarih boyunca nasıl biçim değiştirdiği anlatılıyor. Yerel şirketleri yutan bir küresel şirket Roma İmparatorluğu. Fethettiği ülkeleri ele geçirdikten sonra  yerel yöneticilerin görevlerine devam etmelerini olanak tanıdığından hem çalışan sistemi  bozmuyor hem de yöneticilerin konumlarını korumalarına izin vererek onları kendisine bağlıyor. İyi Sezarlar iyi CEO oluyor, kötü Sezarlarsa şirkete zarar veriyor.

Burada da benim aklıma marka ve pazarlama kısmı takılıyor. Roma İmparatorluğu döneminin markasıysa, müşterisine (burada ele geçirdiği topraklardaki insanları kastediyorum) sunduğu vaat “Roma vatandaşlığı“.  Yazar ise işe şirket çalışanları yönünde bakıyor ve onun deyimiyle ” (…) vaadi reddetmenin cezasının ölüm olduğu da düşünüldüğünde, yerel bir işyerinde sıradan bir çalışan olmaktansa, çokuluslu şirketin unvanlı bir çalışanı olmanın tercih edildiği görülüyor.” Zaten iyi marka hem müşterisine hem de çalışanına karşı tutarlı olmaz mı? Her temas noktasında (touchpoint) tutarlı gözükmek güçlü markanın gerekliliklerinden değil midir?

Romalılar deyince Asteriks ve Oburiks'i anmamak olmaz! Tüm Roma'yı en iyi onlar çözümlemiştir bence.

Romalılar deyince Asteriks ve Oburiks’i anmamak olmaz! Tüm Roma’yı en iyi onlar çözümlemiştir. İmza: Remzi Kitabevi tarafından basılan Galyalı Asteriks’in tüm maceralarının sıkı takipçisi.

CEO’lardan, pardon Sezarlardan  Augustus (eski adıyla Octavianus) ve Marcus Antonius’un bir sonraki “CEO” olmak için verdikleri mücadelenin anlatıldığı bölüm özellikle ilgimi çekti. Burada da yazarın bir tezi var: İyi CEO’lar detaycı olur. 

Bir de başa geçen her Sezar’ın bir önceki yönetimin artıklarını ortadan kaldırması var ki buna da “Her kurumsal dönüşüm iyi bir temizlik gerektirir.” demiş Stanley Bing.

Yazarın aktardığı şirket modeli Daniel H. Pink‘in kitaplarında bahsettiği Endüstri Devrimi sonrası ortaya çıkan ve 20. yüzyılın sonuna kadar, hatta günümüzde de varlığını sürdüren şirket nesline ait diye düşünüyorum. 21. yüzyılda yaygınlaşan yaratıcı (creative) iş kollarında faaliyet gösteren şirketlerin yönetim modeli ise bundan çok daha farklı.

Günümüz marka dünyasını düşününce Roma İmparatorluğu hangi markadır, diye sorarsanız da cevabım çoktan hazır. Tabii ki LVMH Moët Hennessy • Louis Vuitton S.A. Eh bu durumda da Bernard Arnaud da Sezar oluyor:)

Not: İlgilenenler için 2 kitap daha: Daniel H. Pink-Drive ve Simon Sinek-Leaders Eat Last.

 

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s